شنبه ٠٢ بهمن ١٤٠٠
عناوین اصلی
معرفي مرکز

معرفي مرکز

 دستورالعمل خدمات بخش نسخه های خطی و چاپ سنگی

تصاویر ایران
برج میلاد - تهران
آب و ھوا

آمار بازدید

آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 171400
 بازدید امروز : 55
 کل بازدید : 1887852
 بازدیدکنندگان آنلاين : 2
 زمان بازدید : 11.4337
اخبار > آماده شدن فهرست نسخ خطی عربی مرکز تحقیقات


  چاپ        ارسال به دوست

آماده شدن فهرست نسخ خطی عربی مرکز تحقیقات

 

 

 

 

 

 

 

آماده شدن فهرست نسخ خطی عربی مرکز تحقیقات

 

مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان(کتابخانه گنج بخش)بزرگترین مرکز نگهداری مخطوطات فارسی در پاکستان به شمار می رود. بیش از 27 هزار عنوان نسخه خطی در مرکز وجود دارد که بیش از هفت هزار آن به زبان عربی است. 


 

 

فهرست نویسی نسخ خطی در زمره کارهای بسیار مهم و ضروری مراکزی است که این آثار در آنها نگهداری می شود. تا پیش از فهرست نویسی این منابع به مثابه راز سر به مهری هستند که تنها با فهرست نویسی و اطلاع رسانی این راز گشایی صورت می گیرد و دوستداران و علاقه مندان درمی یابند که در پی یافتن گمشده خویش به کجا مراجعه کنند.

مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان با گذشت بیش از چهار دهه از تأسیس آن و جمع آوری هزاران نسخه ارزشمند از مناطق مختلف، تا این تاریخ از داشتن فهرستی تفصیلی و قابل اعتماد از نسخ خطی عربی محروم بوده است و اینک این فهرست آماده شده است و با انتشار آن بزودی اطلاعات لازم در خصوص نسخی که به این زبان در مرکز نگهداری می شود در دسترس اهل علم قرار می گیرد. 



علت این تأخیر را در دوعلت باید جست. نخست اولویت کار زبان فارسی و نسخ مربوط بدان، که موجب شد فهارس گوناگونی برای نسخ فارسی تدوین شود؛ اما با وجود تدوین فهارس گوناگون باید گفت متأسفانه فهرست تفصیلی قابل اعتماد مرکز ناقص است و بخشهایی از نسخ فارسی هنوز فهرست نویسی تفصیلی نشده اند.

علت دوم را در دشواری فهرست نویسی نسخ عربی در پاکستان باید دانست. نبود نسخه شناسان و فهرست نویسان کار را به عهده تعویق انداخته بود و بخشی قابل اعتنا از نسخ  این گنجینه ناشناخته مانده است.

طی دو سال گذشته مرکز توانست از دانش و تجربه استاد فهرست نویس پاکستانی دکتر احمد خان بهره بگیرد. وی بخشی عمده از عمر پر برکت خود را به این کار اختصاص داده و تنها فهرست نویس عربی در کشور پاکستان است که پس از بازنشستگی از کار دانشگاه، با فهرست نویسی نسخ عربی بخشی عظیم از میراث تمدنی و فرهنگی جهان اسلام را به همگان معرفی کرده است.

با فهرست نویسی انجام شده ، اینک می توان گفت که بیشترین کتب خطی عربی این مرکز در حوزه فقه حنفی است. به گونه ای که به گفته فهرست نویس این مجموعه بزرگترین گنجینه نسخ خطی فقه حنفی است و این امر اهمیت مرکز را دوچندان می کند زیرا تا کنون اغلب پژوهشگران زبان فارسی و نسخ خطی فارسی به این مجموعه توجه داشتند اما اینک اهمیت این گنجینه در پژوهشهای دینی هم مشخص شده است.

بر مبنای اطلاعات به دست آمده نسخی که در گنجینه مرکز نگهداری می شوند، اغلب در افغانستان، آسیای مرکزی و شبه قاره کتابت شده اند.



 

 

با فهرست نویسی نسخ عربی اینک مشخص شده که در این فهرست کتبی وجود دارد که در  گنجینه پادشاهان و امرا نگهداری می شده است همانند:عجائب الملکوت کسایی، مشکوه المصابیح خطیب تبریزی، فتح الجلیل ببیان خفی انوارالتنزیل محمد بن انصاری مصری، التلویح الی کشف حقائق التنقیح تفتازانی و....

بعلاوه فراوانند کتبی که در تاریخ فرهنگ اسلامی دارای اهمیت فوق العاده اند و نسخی از این کتب در کتابخانه گنج بخش موجود است. از این جمله می توان به این کتابها اشاره کرد:صحیفه سجادیه امام زین العابدین(ع)، القانون فی الطب ابن سینا، احیاءعلوم الدین غزالی، انوار التنزیل بیضاوی و....

در این فهرست نسخی وجود داردکه نزد علمای معروف خوانده شده اند و به تأیید آنان رسیده است و این تأیید اهمیت نسخه را دوچندان کرده است.

با فهرست نویسی انجام شده کتب نفیسی معرفی میشود که به لحاظ خط و صحافت و موضوع در نوع خود دارای ارزش بسیارند.

فهرست نویس کوشیده در کار خود اطلاعاتی در خصوص عنوان نسخه، اسم و سالشمار تولد و مرگ مؤلف و شارح و حاشیه نویس درج گردد تا مراجعه کننده بتواند دسترسی دقیق تری به اطلاعات داشته باشد.

تعداد اوراق و صفحات و سطور هر صفحه، اندازه هر صفحه نیز درج شده است. از آنجا که برخی اطلاعاتی که در نسخ خطی درج می شود اهمیت خاص دارند فهرست نویس هر جا اطلاعاتی از قبیل مهرها، سماعات، تملیکات نسخه وجود داشته با درج آنها کوشیده اعتبار آن را نشان دهد.

به سنت علمی فهرست نویسان چند سطر آغازین و پایانی هر نسخه هم آورده شده است تا مراجعه کننده با سنجیدن آن با متن مورد نظر خود دریابد که با چه نسخه ای روبروست.

تعیین قدمت نسخه و نوع کاغذ استفاده شده نیز در فهرست درج شده است.

فهرست نویس با درج مقدمه ای مراحل و ویژگیهای کار خود را توضیح داده و مشکلات کاری از این دست را برشمرده است.

انتشار این فهرست را می توان در زمره مهمترین کار این مرکز در سالهای اخیر دانست.

 


١٤:١١ - شنبه ٢٥ آبان ١٣٩٢    /    شماره : ٦٠٤٦٤٤    /    تعداد نمایش : ٥٥٠٠


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 





اخبارفرھنگی - ادبی ایران و پاکستان
گفت وگوی فرهنگی و بین ادیانی/ رایزن فرهنگی ایران و هیات کلیساهای پاکستان دیدار کردند
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در پاکستان و هیات مسیحی کلیساهای مختلف این کشور امروز پنجشنبه در اسلام آباد دیدار و درباره توسعه همکاری‌های فرهنگی، تعامل بین ادیانی و افزایش ارتباطات میان پیروان مذاهب مختلف گفت وگو کرده‌اند.
 ٠٧:٣٠ - جمعه ٢٤ دی ١٤٠٠ - نظرات : ٠متن کامل >>
سفر دبیر کل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی و هیات همراه به اسلام آباد-پاکستان (دیماه 1400)
انتشار کتاب "سیمای سلیمانی" در پاکستان
برگزاری مراسم بزرگداشت «شب یلدا» و معرفی تمدن ایرانی در پاکستان

مجلہ دانش

پیوندهای سودمند
صفحه اصلی|ايران|اسلام|زبان و ادبيات فارسی|سوالات متداول|اوقات شرعی|تماس با ما|پيوندها|نقشه سايت|اخبارفرھنگی و ادبی
Copyright © 2019 I.C.R.O. All rights reserved. مرکز تحقيقات فارسي ايران و پاکستان (fa)

برای مشاهده بهتر سایت لطفاً از مرورگر کروم یا فایرفاکس استفاده نمایید.